Vishnu Sahasranamam Lyrics in English: Full Text

Vishnu Sahasranamam lyrics in English

This is the Vishnu Sahasranamam as it appears in Diya's prayer library: 435 lines, including the traditional opening and concluding verses, each paired with its transliteration. To read and listen, see Lalitha Sahasranamam lyrics with meaning. For more, see Vishnu: Who Lord Vishnu Is, With His Mantras and Prayers.

Original	Transliteration
ॐ	Om
श्रीपरमात्मने नमः ।	Shreeparamaatmane namah |
नारायणं नमस्कृत्य नरं चैव नरोत्तमम्।	Naaraayanam namaskritya naram chaiva narottamam|
देवीं सरस्वतीं व्यासं ततो जयमुदीरयेत्॥	Deveem sarasvateem vyaasam tato jayamudeerayet||
ॐ अथ सकलसौभाग्यदायकं श्रीविष्णुसहस्रनामस्तोत्रम्।	Om atha sakalasaubhaagyadaayakam shreevishnusahasranaamastotram|
हरिः ॐ ॥	Harih Om ||
शुक्लाम्बरधरं विष्णुं शशिवर्णं चतुर्भुजम्।	Shuklaambaradharam vishnum shashivarnam chaturbhujam|
प्रसन्नवदनं ध्यायेत्सर्वविघ्नोपशान्तये ॥ १॥	Prasannavadanam dhyaayetsarvavighnopashaantaye || 1||
यस्य द्विरदवक्त्राद्याः पारिषद्याः परः शतम्।	Yasya dviradavaktraadyaah paarishadyaah parah shatam|
विघ्नं निघ्नन्ति सततं विष्वक्सेनं तमाश्रये ॥ २॥	Vighnam nighnanti satatam vishvaksenam tamaashraye || 2||
व्यासं वसिष्ठनप्तारं शक्तेः पौत्रमकल्मषम्।	Vyaasam vasishthanaptaaram shakteh pautramakalmasham|
पराशरात्मजं वन्दे शुकतातं तपोनिधिम्॥ ३॥	Paraasharaatmajam vande shukataatam taponidhim|| 3||
व्यासाय विष्णुरूपाय व्यासरूपाय विष्णवे ।	Vyaasaaya vishnuroopaaya vyaasaroopaaya vishnave |
नमो वै ब्रह्मनिधये वासिष्ठाय नमो नमः ॥ ४॥	Namo vai brahmanidhaye vaasishthaaya namo namah || 4||
अविकाराय शुद्धाय नित्याय परमात्मने ।	Avikaaraaya shuddhaaya nityaaya paramaatmane |
सदैकरूपरूपाय विष्णवे सर्वजिष्णवे ॥ ५॥	Sadaikarooparoopaaya vishnave sarvajishnave || 5||
यस्य स्मरणमात्रेण जन्मसंसारबन्धनात्।	Yasya smaranamaatrena janmasamsaarabandhanaat|
विमुच्यते नमस्तस्मै विष्णवे प्रभविष्णवे ॥ ६॥	Vimuchyate namastasmai vishnave prabhavishnave || 6||
नमः समस्तभूतानामादिभूताय भूभृते ।	Namah samastabhootaanaamaadibhootaaya bhoobhrite |
अनेकरूपरूपाय विष्णवे प्रभविष्णवे ॥	Anekarooparoopaaya vishnave prabhavishnave ||
ॐ नमो विष्णवे प्रभविष्णवे ॥	Om namo vishnave prabhavishnave ||
श्रीवैशम्पायन उवाच —	Shreevaishampaayana uvaacha -
श्रुत्वा धर्मानशेषेण पावनानि च सर्वशः ।	Shrutvaa dharmaanasheshena paavanaani cha sarvashah |
युधिष्ठिरः शान्तनवं पुनरेवाभ्यभाषत ॥ ७॥	Yudhishthirah shaantanavam punarevaabhyabhaashata || 7||
युधिष्ठिर उवाच —	Yudhishthira uvaacha -
किमेकं दैवतं लोके किं वाप्येकं परायणम्।	Kimekam daivatam loke kim vaapyekam paraayanam|
स्तुवन्तः कं कमर्चन्तः प्राप्नुयुर्मानवाः शुभम्॥ ८॥	Stuvantah kam kamarchantah praapnuyurmaanavaah shubham|| 8||
को धर्मः सर्वधर्माणां भवतः परमो मतः ।	Ko dharmah sarvadharmaanaam bhavatah paramo matah |
किं जपन्मुच्यते जन्तुर्जन्मसंसारबन्धनात्॥ ९॥	Kim japanmuchyate janturjanmasamsaarabandhanaat|| 9||
भीष्म उवाच —	Bheeshma uvaacha -
जगत्प्रभुं देवदेवमनन्तं पुरुषोत्तमम्।	Jagatprabhum devadevamanantam purushottamam|
स्तुवन्नामसहस्रेण पुरुषः सततोत्थितः ॥ १०॥	Stuvannaamasahasrena purushah satatotthitah || 10||
तमेव चार्चयन्नित्यं भक्त्या पुरुषमव्ययम्।	Tameva chaarchayannityam bhaktyaa purushamavyayam|
ध्यायन्स्तुवन्नमस्यंश्च यजमानस्तमेव च ॥ ११॥	Dhyaayanstuvannamasyamshcha yajamaanastameva cha || 11||
अनादिनिधनं विष्णुं सर्वलोकमहेश्वरम्।	Anaadinidhanam vishnum sarvalokamaheshvaram|
लोकाध्यक्षं स्तुवन्नित्यं सर्वदुःखातिगो भवेत्॥ १२॥	Lokaadhyaksham stuvannityam sarvaduhkhaatigo bhavet|| 12||
ब्रह्मण्यं सर्वधर्मज्ञं लोकानां कीर्तिवर्धनम्।	Brahmanyam sarvadharmajnyam lokaanaam keertivardhanam|
लोकनाथं महद्भूतं सर्वभूतभवोद्भवम्॥ १३॥	Lokanaatham mahadbhootam sarvabhootabhavodbhavam|| 13||
एष मे सर्वधर्माणां धर्मोऽधिकतमो मतः ।	Esha me sarvadharmaanaam dharmo'dhikatamo matah |
यद्भक्त्या पुण्डरीकाक्षं स्तवैरर्चेन्नरः सदा ॥ १४॥	Yadbhaktyaa pundareekaaksham stavairarchennarah sadaa || 14||
परमं यो महत्तेजः परमं यो महत्तपः ।	Paramam yo mahattejah paramam yo mahattapah |
परमं यो महद्ब्रह्म परमं यः परायणम्॥ १५॥	Paramam yo mahadbrahma paramam yah paraayanam|| 15||
पवित्राणां पवित्रं यो मङ्गलानां च मङ्गलम्।	Pavitraanaam pavitram yo manggalaanaam cha manggalam|
दैवतं दैवतानां च भूतानां योऽव्ययः पिता ॥ १६॥	Daivatam daivataanaam cha bhootaanaam yo'vyayah pitaa || 16||
यतः सर्वाणि भूतानि भवन्त्यादियुगागमे ।	Yatah sarvaani bhootaani bhavantyaadiyugaagame |
यस्मिंश्च प्रलयं यान्ति पुनरेव युगक्षये ॥ १७॥	Yasmimshcha pralayam yaanti punareva yugakshaye || 17||
तस्य लोकप्रधानस्य जगन्नाथस्य भूपते ।	Tasya lokapradhaanasya jagannaathasya bhoopate |
विष्णोर्नामसहस्रं मे शृणु पापभयापहम्॥ १८॥	Vishnornaamasahasram me shrinu paapabhayaapaham|| 18||
यानि नामानि गौणानि विख्यातानि महात्मनः ।	Yaani naamaani gaunaani vikhyaataani mahaatmanah |
ऋषिभिः परिगीतानि तानि वक्ष्यामि भूतये ॥ १९॥	Rishibhih parigeetaani taani vakshyaami bhootaye || 19||
ऋषिर्नाम्नां सहस्रस्य वेदव्यासो महामुनिः ।	Rishirnaamnaam sahasrasya vedavyaaso mahaamunih |
छन्दोऽनुष्टुप्तथा देवो भगवान्देवकीसुतः ॥ २०॥	Chhando'nushtuptathaa devo bhagavaandevakeesutah || 20||
अमृतांशूद्भवो बीजं शक्तिर्देवकीनन्दनः ।	Amritaamshoodbhavo beejam shaktirdevakeenandanah |
त्रिसामा हृदयं तस्य शान्त्यर्थे विनियोज्यते ॥ २१॥	Trisaamaa hridayam tasya shaantyarthe viniyojyate || 21||
विष्णुं जिष्णुं महाविष्णुं प्रभविष्णुं महेश्वरम्।	Vishnum jishnum mahaavishnum prabhavishnum maheshvaram|
अनेकरूपदैत्यान्तं नमामि पुरुषोत्तमम्॥ २२॥	Anekaroopadaityaantam namaami purushottamam|| 22||
पूर्वन्यासः	Poorvanyaasah
श्रीवेदव्यास उवाच —	Shreevedavyaasa uvaacha -
ॐ अस्य श्रीविष्णोर्दिव्यसहस्रनामस्तोत्रमहामन्त्रस्य ।	Om asya shreevishnordivyasahasranaamastotramahaamantrasya |
श्रीवेदव्यासो भगवान्ऋषिः ।	Shreevedavyaaso bhagavaanrishih |
अनुष्टुप्छन्दः ।	Anushtupchhandah |
श्रीमहाविष्णुः परमात्मा श्रीमन्नारायणो देवता ।	Shreemahaavishnuh paramaatmaa shreemannaaraayano devataa |
अमृतांशूद्भवो भानुरिति बीजम्।	Amritaamshoodbhavo bhaanuriti beejam|
देवकीनन्दनः स्रष्टेति शक्तिः ।	Devakeenandanah srashteti shaktih |
उद्भवः क्षोभणो देव इति परमो मन्त्रः ।	Udbhavah kshobhano deva iti paramo mantrah |
शङ्खभृन्नन्दकी चक्रीति कीलकम्।	Shangkhabhrinnandakee chakreeti keelakam|
शार्ङ्गधन्वा गदाधर इत्यस्त्रम्।	Shaarnggadhanvaa gadaadhara ityastram|
रथाङ्गपाणिरक्षोभ्य इति नेत्रम्।	Rathaanggapaanirakshobhya iti netram|
त्रिसामा सामगः सामेति कवचम्।	Trisaamaa saamagah saameti kavacham|
आनन्दं परब्रह्मेति योनिः ।	Aanandam parabrahmeti yonih |
ऋतुः सुदर्शनः काल इति दिग्बन्धः ।	Rituh sudarshanah kaala iti digbandhah |
श्रीविश्वरूप इति ध्यानम्।	Shreevishvaroopa iti dhyaanam|
श्रीमहाविष्णुप्रीत्यर्थे सहस्रनामस्तोत्रपाठे विनियोगः ॥	Shreemahaavishnupreetyarthe sahasranaamastotrapaathe viniyogah ||
अथ न्यासः ।	Atha nyaasah |
ॐ शिरसि वेदव्यासर्षये नमः ।	Om shirasi vedavyaasarshaye namah |
मुखे अनुष्टुप्छन्दसे नमः ।	Mukhe anushtupchhandase namah |
हृदि श्रीकृष्णपरमात्मदेवतायै नमः ।	Hridi shreekrishnaparamaatmadevataayai namah |
गुह्ये अमृतांशूद्भवो भानुरिति बीजाय नमः ।	Guhye amritaamshoodbhavo bhaanuriti beejaaya namah |
पादयोर्देवकीनन्दनः स्रष्टेति शक्तये नमः ।	Paadayordevakeenandanah srashteti shaktaye namah |
सर्वाङ्गे शङ्खभृन्नन्दकी चक्रीति कीलकाय नमः ।	Sarvaangge shangkhabhrinnandakee chakreeti keelakaaya namah |
करसम्पूटे मम श्रीकृष्णप्रीत्यर्थे जपे विनियोगः ॥	Karasampoote mama shreekrishnapreetyarthe jape viniyogah ||
इति ऋष्यादिन्यासः ॥	Iti rishyaadinyaasah ||
अथ करन्यासः ।	Atha karanyaasah |
ॐ विश्वं विष्णुर्वषट्कार इत्यङ्गुष्ठाभ्यां नमः ।	Om vishvam vishnurvashatkaara ityanggushthaabhyaam namah |
अमृतांशूद्भवो भानुरिति तर्जनीभ्यां नमः ।	Amritaamshoodbhavo bhaanuriti tarjaneebhyaam namah |
ब्रह्मण्यो ब्रह्मकृद्ब्रह्मेति मध्यमाभ्यां नमः ।	Brahmanyo brahmakridbrahmeti madhyamaabhyaam namah |
सुवर्णबिन्दुरक्षोभ्य इत्यनामिकाभ्यां नमः ।	Suvarnabindurakshobhya ityanaamikaabhyaam namah |
निमिषोऽनिमिषः स्रग्वीति कनिष्ठिकाभ्यां नमः ।	Nimisho'nimishah sragveeti kanishthikaabhyaam namah |
रथाङ्गपाणिरक्षोभ्य इति करतलकरपृष्ठाभ्यां नमः ।	Rathaanggapaanirakshobhya iti karatalakaraprishthaabhyaam namah |
इति करन्यासः ॥	Iti karanyaasah ||
अथ षडङ्गन्यासः ।	Atha shadangganyaasah |
ॐ विश्वं विष्णुर्वषट्कार इति हृदयाय नमः ।	Om vishvam vishnurvashatkaara iti hridayaaya namah |
अमृतांशूद्भवो भानुरिति शिरसे स्वाहा ।	Amritaamshoodbhavo bhaanuriti shirase svaahaa |
ब्रह्मण्यो ब्रह्मकृद्ब्रह्मेति शिखायै वषट्।	Brahmanyo brahmakridbrahmeti shikhaayai vashat|
सुवर्णबिन्दुरक्षोभ्य इति कवचाय हुम्।	Suvarnabindurakshobhya iti kavachaaya hum|
निमिषोऽनिमिषः स्रग्वीति नेत्रत्रयाय वौषट्।	Nimisho'nimishah sragveeti netratrayaaya vaushat|
रथाङ्गपाणिरक्षोभ्य इत्यस्त्राय फट्।	Rathaanggapaanirakshobhya ityastraaya phat|
इति षडङ्गन्यासः ॥	Iti shadangganyaasah ||
श्रीकृष्णप्रीत्यर्थे विष्णोर्दिव्यसहस्रनामजपमहं	Shreekrishnapreetyarthe vishnordivyasahasranaamajapamaham
करिष्ये इति सङ्कल्पः ।	Karishye iti sangkalpah |
अथ ध्यानम्।	Atha dhyaanam|
क्षीरोदन्वत्प्रदेशे शुचिमणिविलसत्सैकते मौक्तिकानां	Ksheerodanvatpradeshe shuchimanivilasatsaikate mauktikaanaam
मालाकॢप्तासनस्थः स्फटिकमणिनिभैर्मौक्तिकैर्मण्डिताङ्गः ।	Maalaaklriptaasanasthah sphatikamaninibhairmauktikairmanditaanggah |
शुभ्रैरभ्रैरदभ्रैरुपरिविरचितैर्मुक्तपीयूषवर्षै-	Shubhrairabhrairadabhrairuparivirachitairmuktapeeyooshavarshai-
रानन्दी नः पुनीयादरिनलिनगदाशङ्खपाणिर्मुकुन्दः ॥ १॥	Raanandee nah puneeyaadarinalinagadaashangkhapaanirmukundah || 1||
भूः पादौ यस्य नाभिर्वियदसुरनिलश्चन्द्रसूर्यौ च नेत्रे	Bhooh paadau yasya naabhirviyadasuranilashchandrasooryau cha netre
कर्णावाशाः शिरो द्यौर्मुखमपि दहनो यस्य वास्तेयमब्धिः ।	Karnaavaashaah shiro dyaurmukhamapi dahano yasya vaasteyamabdhih |
अन्तःस्थं यस्य विश्वं सुरनरखगगोभोगिगन्धर्वदैत्यैः	Antahstham yasya vishvam suranarakhagagobhogigandharvadaityaih
चित्रं रंरम्यते तं त्रिभुवनवपुषं विष्णुमीशं नमामि ॥ २॥	Chitram ramramyate tam tribhuvanavapusham vishnumeesham namaami || 2||
ॐ नमो भगवते वासुदेवाय ॥	Om namo bhagavate vaasudevaaya ||
ॐ शान्ताकारं भुजगशयनं पद्मनाभं सुरेशं	Om shaantaakaaram bhujagashayanam padmanaabham suresham
विश्वाधारं गगनसदृशं मेघवर्णं शुभाङ्गम्।	Vishvaadhaaram gaganasadrisham meghavarnam shubhaanggam|
लक्ष्मीकान्तं कमलनयनं योगिभिर्ध्यानगम्यं	Lakshmeekaantam kamalanayanam yogibhirdhyaanagamyam
वन्दे विष्णुं भवभयहरं सर्वलोकैकनाथम्॥ ३॥	Vande vishnum bhavabhayaharam sarvalokaikanaatham|| 3||
मेघश्यामं पीतकौशेयवासं	Meghashyaamam peetakausheyavaasam
श्रीवत्साङ्कं कौस्तुभोद्भासिताङ्गम्।	Shreevatsaangkam kaustubhodbhaasitaanggam|
पुण्योपेतं पुण्डरीकायताक्षं	Punyopetam pundareekaayataaksham
विष्णुं वन्दे सर्वलोकैकनाथम्॥ ४॥	Vishnum vande sarvalokaikanaatham|| 4||
नमः समस्तभूतानामादिभूताय भूभृते ।	Namah samastabhootaanaamaadibhootaaya bhoobhrite |
अनेकरूपरूपाय विष्णवे प्रभविष्णवे ॥ ५॥	Anekarooparoopaaya vishnave prabhavishnave || 5||
सशङ्खचक्रं सकिरीटकुण्डलं	Sashangkhachakram sakireetakundalam
सपीतवस्त्रं सरसीरुहेक्षणम्।	Sapeetavastram saraseeruhekshanam|
सहारवक्षःस्थलकौस्तुभश्रियं	Sahaaravakshahsthalakaustubhashriyam
नमामि विष्णुं शिरसा चतुर्भुजम्॥ ६॥	Namaami vishnum shirasaa chaturbhujam|| 6||
छायायां पारिजातस्य हेमसिंहासनोपरि	Chhaayaayaam paarijaatasya hemasimhaasanopari
आसीनमम्बुदश्याममायताक्षमलंकृतम्।	Aaseenamambudashyaamamaayataakshamalamkritam|
चन्द्राननं चतुर्बाहुं श्रीवत्साङ्कितवक्षसं	Chandraananam chaturbaahum shreevatsaangkitavakshasam
रुक्मिणीसत्यभामाभ्यां सहितं कृष्णमाश्रये ॥ ७॥	Rukmineesatyabhaamaabhyaam sahitam krishnamaashraye || 7||
स्तोत्रम्	Stotram
हरिः ॐ ।	Harih Om |
ॐ विश्वं विष्णुर्वषट्कारो भूतभव्यभवत्प्रभुः ।	Om vishvam vishnurvashatkaaro bhootabhavyabhavatprabhuh |
भूतकृद्भूतभृद्भावो भूतात्मा भूतभावनः ॥ १॥	Bhootakridbhootabhridbhaavo bhootaatmaa bhootabhaavanah || 1||
पूतात्मा परमात्मा च मुक्तानां परमा गतिः ।	Pootaatmaa paramaatmaa cha muktaanaam paramaa gatih |
अव्ययः पुरुषः साक्षी क्षेत्रज्ञोऽक्षर एव च ॥ २॥	Avyayah purushah saakshee kshetrajnyo'kshara eva cha || 2||
योगो योगविदां नेता प्रधानपुरुषेश्वरः ।	Yogo yogavidaam netaa pradhaanapurusheshvarah |
नारसिंहवपुः श्रीमान्केशवः पुरुषोत्तमः ॥ ३॥	Naarasimhavapuh shreemaankeshavah purushottamah || 3||
सर्वः शर्वः शिवः स्थाणुर्भूतादिर्निधिरव्ययः ।	Sarvah sharvah shivah sthaanurbhootaadirnidhiravyayah |
सम्भवो भावनो भर्ता प्रभवः प्रभुरीश्वरः ॥ ४॥	Sambhavo bhaavano bhartaa prabhavah prabhureeshvarah || 4||
स्वयम्भूः शम्भुरादित्यः पुष्कराक्षो महास्वनः ।	Svayambhooh shambhuraadityah pushkaraaksho mahaasvanah |
अनादिनिधनो धाता विधाता धातुरुत्तमः ॥ ५॥	Anaadinidhano dhaataa vidhaataa dhaaturuttamah || 5||
अप्रमेयो हृषीकेशः पद्मनाभोऽमरप्रभुः ।	Aprameyo hrisheekeshah padmanaabho'maraprabhuh |
विश्वकर्मा मनुस्त्वष्टा स्थविष्ठः स्थविरो ध्रुवः ॥ ६॥	Vishvakarmaa manustvashtaa sthavishthah sthaviro dhruvah || 6||
अग्राह्यः शाश्वतः कृष्णो लोहिताक्षः प्रतर्दनः ।	Agraahyah shaashvatah krishno lohitaakshah pratardanah |
प्रभूतस्त्रिककुब्धाम पवित्रं मङ्गलं परम्॥ ७॥	Prabhootastrikakubdhaama pavitram manggalam param|| 7||
ईशानः प्राणदः प्राणो ज्येष्ठः श्रेष्ठः प्रजापतिः ।	Eeshaanah praanadah praano jyeshthah shreshthah prajaapatih |
हिरण्यगर्भो भूगर्भो माधवो मधुसूदनः ॥ ८॥	Hiranyagarbho bhoogarbho maadhavo madhusoodanah || 8||
ईश्वरो विक्रमी धन्वी मेधावी विक्रमः क्रमः ।	Eeshvaro vikramee dhanvee medhaavee vikramah kramah |
अनुत्तमो दुराधर्षः कृतज्ञः कृतिरात्मवान्॥ ९॥	Anuttamo duraadharshah kritajnyah kritiraatmavaan|| 9||
सुरेशः शरणं शर्म विश्वरेताः प्रजाभवः ।	Sureshah sharanam sharma vishvaretaah prajaabhavah |
अहः संवत्सरो व्यालः प्रत्ययः सर्वदर्शनः ॥ १०॥	Ahah samvatsaro vyaalah pratyayah sarvadarshanah || 10||
अजः सर्वेश्वरः सिद्धः सिद्धिः सर्वादिरच्युतः ।	Ajah sarveshvarah siddhah siddhih sarvaadirachyutah |
वृषाकपिरमेयात्मा सर्वयोगविनिःसृतः ॥ ११॥	Vrishaakapirameyaatmaa sarvayogavinihsritah || 11||
वसुर्वसुमनाः सत्यः समात्माऽसम्मितः समः ।	Vasurvasumanaah satyah samaatmaa'sammitah samah |
अमोघः पुण्डरीकाक्षो वृषकर्मा वृषाकृतिः ॥ १२॥	Amoghah pundareekaaksho vrishakarmaa vrishaakritih || 12||
रुद्रो बहुशिरा बभ्रुर्विश्वयोनिः शुचिश्रवाः ।	Rudro bahushiraa babhrurvishvayonih shuchishravaah |
अमृतः शाश्वतस्थाणुर्वरारोहो महातपाः ॥ १३॥	Amritah shaashvatasthaanurvaraaroho mahaatapaah || 13||
सर्वगः सर्वविद्भानुर्विष्वक्सेनो जनार्दनः ।	Sarvagah sarvavidbhaanurvishvakseno janaardanah |
वेदो वेदविदव्यङ्गो वेदाङ्गो वेदवित्कविः ॥ १४॥	Vedo vedavidavyanggo vedaanggo vedavitkavih || 14||
लोकाध्यक्षः सुराध्यक्षो धर्माध्यक्षः कृताकृतः ।	Lokaadhyakshah suraadhyaksho dharmaadhyakshah kritaakritah |
चतुरात्मा चतुर्व्यूहश्चतुर्दंष्ट्रश्चतुर्भुजः ॥ १५॥	Chaturaatmaa chaturvyoohashchaturdamshtrashchaturbhujah || 15||
भ्राजिष्णुर्भोजनं भोक्ता सहिष्णुर्जगदादिजः ।	Bhraajishnurbhojanam bhoktaa sahishnurjagadaadijah |
अनघो विजयो जेता विश्वयोनिः पुनर्वसुः ॥ १६॥	Anagho vijayo jetaa vishvayonih punarvasuh || 16||
उपेन्द्रो वामनः प्रांशुरमोघः शुचिरूर्जितः ।	Upendro vaamanah praamshuramoghah shuchiroorjitah |
अतीन्द्रः सङ्ग्रहः सर्गो धृतात्मा नियमो यमः ॥ १७॥	Ateendrah sanggrahah sargo dhritaatmaa niyamo yamah || 17||
वेद्यो वैद्यः सदायोगी वीरहा माधवो मधुः ।	Vedyo vaidyah sadaayogee veerahaa maadhavo madhuh |
अतीन्द्रियो महामायो महोत्साहो महाबलः ॥ १८॥	Ateendriyo mahaamaayo mahotsaaho mahaabalah || 18||
महाबुद्धिर्महावीर्यो महाशक्तिर्महाद्युतिः ।	Mahaabuddhirmahaaveeryo mahaashaktirmahaadyutih |
अनिर्देश्यवपुः श्रीमानमेयात्मा महाद्रिधृक् ॥ १९॥	Anirdeshyavapuh shreemaanameyaatmaa mahaadridhrik || 19||
महेष्वासो महीभर्ता श्रीनिवासः सतां गतिः ।	Maheshvaaso maheebhartaa shreenivaasah sataam gatih |
अनिरुद्धः सुरानन्दो गोविन्दो गोविदां पतिः ॥ २०॥	Aniruddhah suraanando govindo govidaam patih || 20||
मरीचिर्दमनो हंसः सुपर्णो भुजगोत्तमः ।	Mareechirdamano hamsah suparno bhujagottamah |
हिरण्यनाभः सुतपाः पद्मनाभः प्रजापतिः ॥ २१॥	Hiranyanaabhah sutapaah padmanaabhah prajaapatih || 21||
अमृत्युः सर्वदृक् सिंहः सन्धाता सन्धिमान्स्थिरः ।	Amrityuh sarvadrik simhah sandhaataa sandhimaansthirah |
अजो दुर्मर्षणः शास्ता विश्रुतात्मा सुरारिहा ॥ २२॥	Ajo durmarshanah shaastaa vishrutaatmaa suraarihaa || 22||
गुरुर्गुरुतमो धाम सत्यः सत्यपराक्रमः ।	Gururgurutamo dhaama satyah satyaparaakramah |
निमिषोऽनिमिषः स्रग्वी वाचस्पतिरुदारधीः ॥ २३॥	Nimisho'nimishah sragvee vaachaspatirudaaradheeh || 23||
अग्रणीर्ग्रामणीः श्रीमान्न्यायो नेता समीरणः ।	Agraneergraamaneeh shreemaannyaayo netaa sameeranah |
सहस्रमूर्धा विश्वात्मा सहस्राक्षः सहस्रपात्॥ २४॥	Sahasramoordhaa vishvaatmaa sahasraakshah sahasrapaat|| 24||
आवर्तनो निवृत्तात्मा संवृतः सम्प्रमर्दनः ।	Aavartano nivrittaatmaa samvritah sampramardanah |
अहः संवर्तको वह्निरनिलो धरणीधरः ॥ २५॥	Ahah samvartako vahniranilo dharaneedharah || 25||
सुप्रसादः प्रसन्नात्मा विश्वधृग्विश्वभुग्विभुः ।	Suprasaadah prasannaatmaa vishvadhrigvishvabhugvibhuh |
सत्कर्ता सत्कृतः साधुर्जह्नुर्नारायणो नरः ॥ २६॥	Satkartaa satkritah saadhurjahnurnaaraayano narah || 26||
असङ्ख्येयोऽप्रमेयात्मा विशिष्टः शिष्टकृच्छुचिः ।	Asangkhyeyo'prameyaatmaa vishishtah shishtakrichchhuchih |
सिद्धार्थः सिद्धसङ्कल्पः सिद्धिदः सिद्धिसाधनः ॥ २७॥	Siddhaarthah siddhasangkalpah siddhidah siddhisaadhanah || 27||
वृषाही वृषभो विष्णुर्वृषपर्वा वृषोदरः ।	Vrishaahee vrishabho vishnurvrishaparvaa vrishodarah |
वर्धनो वर्धमानश्च विविक्तः श्रुतिसागरः ॥ २८॥	Vardhano vardhamaanashcha viviktah shrutisaagarah || 28||
सुभुजो दुर्धरो वाग्मी महेन्द्रो वसुदो वसुः ।	Subhujo durdharo vaagmee mahendro vasudo vasuh |
नैकरूपो बृहद्रूपः शिपिविष्टः प्रकाशनः ॥ २९॥	Naikaroopo brihadroopah shipivishtah prakaashanah || 29||
ओजस्तेजोद्युतिधरः प्रकाशात्मा प्रतापनः ।	Ojastejodyutidharah prakaashaatmaa prataapanah |
ऋद्धः स्पष्टाक्षरो मन्त्रश्चन्द्रांशुर्भास्करद्युतिः ॥ ३०॥	Riddhah spashtaaksharo mantrashchandraamshurbhaaskaradyutih || 30||
अमृतांशूद्भवो भानुः शशबिन्दुः सुरेश्वरः ।	Amritaamshoodbhavo bhaanuh shashabinduh sureshvarah |
औषधं जगतः सेतुः सत्यधर्मपराक्रमः ॥ ३१॥	Aushadham jagatah setuh satyadharmaparaakramah || 31||
भूतभव्यभवन्नाथः पवनः पावनोऽनलः ।	Bhootabhavyabhavannaathah pavanah paavano'nalah |
कामहा कामकृत्कान्तः कामः कामप्रदः प्रभुः ॥ ३२॥	Kaamahaa kaamakritkaantah kaamah kaamapradah prabhuh || 32||
युगादिकृद्युगावर्तो नैकमायो महाशनः ।	Yugaadikridyugaavarto naikamaayo mahaashanah |
अदृश्यो व्यक्तरूपश्च सहस्रजिदनन्तजित्॥ ३३॥	Adrishyo vyaktaroopashcha sahasrajidanantajit|| 33||
इष्टोऽविशिष्टः शिष्टेष्टः शिखण्डी नहुषो वृषः ।	Ishto'vishishtah shishteshtah shikhandee nahusho vrishah |
क्रोधहा क्रोधकृत्कर्ता विश्वबाहुर्महीधरः ॥ ३४॥	Krodhahaa krodhakritkartaa vishvabaahurmaheedharah || 34||
अच्युतः प्रथितः प्राणः प्राणदो वासवानुजः ।	Achyutah prathitah praanah praanado vaasavaanujah |
अपांनिधिरधिष्ठानमप्रमत्तः प्रतिष्ठितः ॥ ३५॥	Apaamnidhiradhishthaanamapramattah pratishthitah || 35||
स्कन्दः स्कन्दधरो धुर्यो वरदो वायुवाहनः ।	Skandah skandadharo dhuryo varado vaayuvaahanah |
वासुदेवो बृहद्भानुरादिदेवः पुरन्दरः ॥ ३६॥	Vaasudevo brihadbhaanuraadidevah purandarah || 36||
अशोकस्तारणस्तारः शूरः शौरिर्जनेश्वरः ।	Ashokastaaranastaarah shoorah shaurirjaneshvarah |
अनुकूलः शतावर्तः पद्मी पद्मनिभेक्षणः ॥ ३७॥	Anukoolah shataavartah padmee padmanibhekshanah || 37||
पद्मनाभोऽरविन्दाक्षः पद्मगर्भः शरीरभृत्।	Padmanaabho'ravindaakshah padmagarbhah shareerabhrit|
महर्द्धिरृद्धो वृद्धात्मा महाक्षो गरुडध्वजः ॥ ३८॥	Maharddhirriddho vriddhaatmaa mahaaksho garudadhvajah || 38||
अतुलः शरभो भीमः समयज्ञो हविर्हरिः ।	Atulah sharabho bheemah samayajnyo havirharih |
सर्वलक्षणलक्षण्यो लक्ष्मीवान्समितिञ्जयः ॥ ३९॥	Sarvalakshanalakshanyo lakshmeevaansamitinyjayah || 39||
विक्षरो रोहितो मार्गो हेतुर्दामोदरः सहः ।	Viksharo rohito maargo heturdaamodarah sahah |
महीधरो महाभागो वेगवानमिताशनः ॥ ४०॥	Maheedharo mahaabhaago vegavaanamitaashanah || 40||
उद्भवः क्षोभणो देवः श्रीगर्भः परमेश्वरः ।	Udbhavah kshobhano devah shreegarbhah parameshvarah |
करणं कारणं कर्ता विकर्ता गहनो गुहः ॥ ४१॥	Karanam kaaranam kartaa vikartaa gahano guhah || 41||
व्यवसायो व्यवस्थानः संस्थानः स्थानदो ध्रुवः ।	Vyavasaayo vyavasthaanah samsthaanah sthaanado dhruvah |
परर्द्धिः परमस्पष्टस्तुष्टः पुष्टः शुभेक्षणः ॥ ४२॥	Pararddhih paramaspashtastushtah pushtah shubhekshanah || 42||
रामो विरामो विरजो मार्गो नेयो नयोऽनयः ।	Raamo viraamo virajo maargo neyo nayo'nayah |
वीरः शक्तिमतां श्रेष्ठो धर्मो धर्मविदुत्तमः ॥ ४३॥	Veerah shaktimataam shreshtho dharmo dharmaviduttamah || 43||
वैकुण्ठः पुरुषः प्राणः प्राणदः प्रणवः पृथुः ।	Vaikunthah purushah praanah praanadah pranavah prithuh |
हिरण्यगर्भः शत्रुघ्नो व्याप्तो वायुरधोक्षजः ॥ ४४॥	Hiranyagarbhah shatrughno vyaapto vaayuradhokshajah || 44||
ऋतुः सुदर्शनः कालः परमेष्ठी परिग्रहः ।	Rituh sudarshanah kaalah parameshthee parigrahah |
उग्रः संवत्सरो दक्षो विश्रामो विश्वदक्षिणः ॥ ४५॥	Ugrah samvatsaro daksho vishraamo vishvadakshinah || 45||
विस्तारः स्थावरस्थाणुः प्रमाणं बीजमव्ययम्।	Vistaarah sthaavarasthaanuh pramaanam beejamavyayam|
अर्थोऽनर्थो महाकोशो महाभोगो महाधनः ॥ ४६॥	Artho'nartho mahaakosho mahaabhogo mahaadhanah || 46||
अनिर्विण्णः स्थविष्ठोऽभूर्धर्मयूपो महामखः ।	Anirvinnah sthavishtho'bhoordharmayoopo mahaamakhah |
नक्षत्रनेमिर्नक्षत्री क्षमः क्षामः समीहनः ॥ ४७॥	Nakshatranemirnakshatree kshamah kshaamah sameehanah || 47||
यज्ञ इज्यो महेज्यश्च क्रतुः सत्रं सतां गतिः ।	Yajnya ijyo mahejyashcha kratuh satram sataam gatih |
सर्वदर्शी विमुक्तात्मा सर्वज्ञो ज्ञानमुत्तमम्॥ ४८॥	Sarvadarshee vimuktaatmaa sarvajnyo jnyaanamuttamam|| 48||
सुव्रतः सुमुखः सूक्ष्मः सुघोषः सुखदः सुहृत्।	Suvratah sumukhah sookshmah sughoshah sukhadah suhrit|
मनोहरो जितक्रोधो वीरबाहुर्विदारणः ॥ ४९॥	Manoharo jitakrodho veerabaahurvidaaranah || 49||
स्वापनः स्ववशो व्यापी नैकात्मा नैककर्मकृत्।	Svaapanah svavasho vyaapee naikaatmaa naikakarmakrit|
वत्सरो वत्सलो वत्सी रत्नगर्भो धनेश्वरः ॥ ५०॥	Vatsaro vatsalo vatsee ratnagarbho dhaneshvarah || 50||
धर्मगुब्धर्मकृद्धर्मी सदसत्क्षरमक्षरम्।	Dharmagubdharmakriddharmee sadasatksharamaksharam|
अविज्ञाता सहस्रांशुर्विधाता कृतलक्षणः ॥ ५१॥	Avijnyaataa sahasraamshurvidhaataa kritalakshanah || 51||
गभस्तिनेमिः सत्त्वस्थः सिंहो भूतमहेश्वरः ।	Gabhastinemih sattvasthah simho bhootamaheshvarah |
आदिदेवो महादेवो देवेशो देवभृद्गुरुः ॥ ५२॥	Aadidevo mahaadevo devesho devabhridguruh || 52||
उत्तरो गोपतिर्गोप्ता ज्ञानगम्यः पुरातनः ।	Uttaro gopatirgoptaa jnyaanagamyah puraatanah |
शरीरभूतभृद्भोक्ता कपीन्द्रो भूरिदक्षिणः ॥ ५३॥	Shareerabhootabhridbhoktaa kapeendro bhooridakshinah || 53||
सोमपोऽमृतपः सोमः पुरुजित्पुरुसत्तमः ।	Somapo'mritapah somah purujitpurusattamah |
विनयो जयः सत्यसन्धो दाशार्हः सात्वताम्पतिः ॥ ५४॥ विनियोज्यः	Vinayo jayah satyasandho daashaarhah saatvataampatih || 54|| viniyojyah
जीवो विनयिता साक्षी मुकुन्दोऽमितविक्रमः ।	Jeevo vinayitaa saakshee mukundo'mitavikramah |
अम्भोनिधिरनन्तात्मा महोदधिशयोऽन्तकः ॥ ५५॥	Ambhonidhiranantaatmaa mahodadhishayo'ntakah || 55||
अजो महार्हः स्वाभाव्यो जितामित्रः प्रमोदनः ।	Ajo mahaarhah svaabhaavyo jitaamitrah pramodanah |
आनन्दो नन्दनो नन्दः सत्यधर्मा त्रिविक्रमः ॥ ५६॥	Aanando nandano nandah satyadharmaa trivikramah || 56||
महर्षिः कपिलाचार्यः कृतज्ञो मेदिनीपतिः ।	Maharshih kapilaachaaryah kritajnyo medineepatih |
त्रिपदस्त्रिदशाध्यक्षो महाशृङ्गः कृतान्तकृत्॥ ५७॥	Tripadastridashaadhyaksho mahaashringgah kritaantakrit|| 57||
महावराहो गोविन्दः सुषेणः कनकाङ्गदी ।	Mahaavaraaho govindah sushenah kanakaanggadee |
गुह्यो गभीरो गहनो गुप्तश्चक्रगदाधरः ॥ ५८॥	Guhyo gabheero gahano guptashchakragadaadharah || 58||
वेधाः स्वाङ्गोऽजितः कृष्णो दृढः सङ्कर्षणोऽच्युतः ।	Vedhaah svaanggo'jitah krishno dridhah sangkarshano'chyutah |
वरुणो वारुणो वृक्षः पुष्कराक्षो महामनाः ॥ ५९॥	Varuno vaaruno vrikshah pushkaraaksho mahaamanaah || 59||
भगवान्भगहाऽऽनन्दी वनमाली हलायुधः ।	Bhagavaanbhagahaa''nandee vanamaalee halaayudhah |
आदित्यो ज्योतिरादित्यः सहिष्णुर्गतिसत्तमः ॥ ६०॥	Aadityo jyotiraadityah sahishnurgatisattamah || 60||
सुधन्वा खण्डपरशुर्दारुणो द्रविणप्रदः ।	Sudhanvaa khandaparashurdaaruno dravinapradah |
दिवस्पृक् सर्वदृग्व्यासो वाचस्पतिरयोनिजः ॥ ६१॥	Divasprik sarvadrigvyaaso vaachaspatirayonijah || 61||
त्रिसामा सामगः साम निर्वाणं भेषजं भिषक् ।	Trisaamaa saamagah saama nirvaanam bheshajam bhishak |
संन्यासकृच्छमः शान्तो निष्ठा शान्तिः परायणम्॥ ६२॥	Samnyaasakrichchhamah shaanto nishthaa shaantih paraayanam|| 62||
शुभाङ्गः शान्तिदः स्रष्टा कुमुदः कुवलेशयः ।	Shubhaanggah shaantidah srashtaa kumudah kuvaleshayah |
गोहितो गोपतिर्गोप्ता वृषभाक्षो वृषप्रियः ॥ ६३॥	Gohito gopatirgoptaa vrishabhaaksho vrishapriyah || 63||
अनिवर्ती निवृत्तात्मा सङ्क्षेप्ता क्षेमकृच्छिवः ।	Anivartee nivrittaatmaa sangksheptaa kshemakrichchhivah |
श्रीवत्सवक्षाः श्रीवासः श्रीपतिः श्रीमतांवरः ॥ ६४॥	Shreevatsavakshaah shreevaasah shreepatih shreemataamvarah || 64||
श्रीदः श्रीशः श्रीनिवासः श्रीनिधिः श्रीविभावनः ।	Shreedah shreeshah shreenivaasah shreenidhih shreevibhaavanah |
श्रीधरः श्रीकरः श्रेयः श्रीमाँल्लोकत्रयाश्रयः ॥ ६५॥	Shreedharah shreekarah shreyah shreemaanllokatrayaashrayah || 65||
स्वक्षः स्वङ्गः शतानन्दो नन्दिर्ज्योतिर्गणेश्वरः ।	Svakshah svanggah shataanando nandirjyotirganeshvarah |
विजितात्माऽविधेयात्मा सत्कीर्तिश्छिन्नसंशयः ॥ ६६॥	Vijitaatmaa'vidheyaatmaa satkeertishchhinnasamshayah || 66||
उदीर्णः सर्वतश्चक्षुरनीशः शाश्वतस्थिरः ।	Udeernah sarvatashchakshuraneeshah shaashvatasthirah |
भूशयो भूषणो भूतिर्विशोकः शोकनाशनः ॥ ६७॥	Bhooshayo bhooshano bhootirvishokah shokanaashanah || 67||
अर्चिष्मानर्चितः कुम्भो विशुद्धात्मा विशोधनः ।	Archishmaanarchitah kumbho vishuddhaatmaa vishodhanah |
अनिरुद्धोऽप्रतिरथः प्रद्युम्नोऽमितविक्रमः ॥ ६८॥	Aniruddho'pratirathah pradyumno'mitavikramah || 68||
कालनेमिनिहा वीरः शौरिः शूरजनेश्वरः ।	Kaalaneminihaa veerah shaurih shoorajaneshvarah |
त्रिलोकात्मा त्रिलोकेशः केशवः केशिहा हरिः ॥ ६९॥	Trilokaatmaa trilokeshah keshavah keshihaa harih || 69||
कामदेवः कामपालः कामी कान्तः कृतागमः ।	Kaamadevah kaamapaalah kaamee kaantah kritaagamah |
अनिर्देश्यवपुर्विष्णुर्वीरोऽनन्तो धनञ्जयः ॥ ७०॥	Anirdeshyavapurvishnurveero'nanto dhananyjayah || 70||
ब्रह्मण्यो ब्रह्मकृद् ब्रह्मा ब्रह्म ब्रह्मविवर्धनः ।	Brahmanyo brahmakrid brahmaa brahma brahmavivardhanah |
ब्रह्मविद् ब्राह्मणो ब्रह्मी ब्रह्मज्ञो ब्राह्मणप्रियः ॥ ७१॥	Brahmavid braahmano brahmee brahmajnyo braahmanapriyah || 71||
महाक्रमो महाकर्मा महातेजा महोरगः ।	Mahaakramo mahaakarmaa mahaatejaa mahoragah |
महाक्रतुर्महायज्वा महायज्ञो महाहविः ॥ ७२॥	Mahaakraturmahaayajvaa mahaayajnyo mahaahavih || 72||
स्तव्यः स्तवप्रियः स्तोत्रं स्तुतिः स्तोता रणप्रियः ।	Stavyah stavapriyah stotram stutih stotaa ranapriyah |
पूर्णः पूरयिता पुण्यः पुण्यकीर्तिरनामयः ॥ ७३॥	Poornah poorayitaa punyah punyakeertiranaamayah || 73||
मनोजवस्तीर्थकरो वसुरेता वसुप्रदः ।	Manojavasteerthakaro vasuretaa vasupradah |
वसुप्रदो वासुदेवो वसुर्वसुमना हविः ॥ ७४॥	Vasuprado vaasudevo vasurvasumanaa havih || 74||
सद्गतिः सत्कृतिः सत्ता सद्भूतिः सत्परायणः ।	Sadgatih satkritih sattaa sadbhootih satparaayanah |
शूरसेनो यदुश्रेष्ठः सन्निवासः सुयामुनः ॥ ७५॥	Shooraseno yadushreshthah sannivaasah suyaamunah || 75||
भूतावासो वासुदेवः सर्वासुनिलयोऽनलः ।	Bhootaavaaso vaasudevah sarvaasunilayo'nalah |
दर्पहा दर्पदो दृप्तो दुर्धरोऽथापराजितः ॥ ७६॥	Darpahaa darpado dripto durdharo'thaaparaajitah || 76||
विश्वमूर्तिर्महामूर्तिर्दीप्तमूर्तिरमूर्तिमान्।	Vishvamoortirmahaamoortirdeeptamoortiramoortimaan|
अनेकमूर्तिरव्यक्तः शतमूर्तिः शताननः ॥ ७७॥	Anekamoortiravyaktah shatamoortih shataananah || 77||
एको नैकः सवः कः किं यत्तत्पदमनुत्तमम्।	Eko naikah savah kah kim yattatpadamanuttamam|
लोकबन्धुर्लोकनाथो माधवो भक्तवत्सलः ॥ ७८॥	Lokabandhurlokanaatho maadhavo bhaktavatsalah || 78||
सुवर्णवर्णो हेमाङ्गो वराङ्गश्चन्दनाङ्गदी ।	Suvarnavarno hemaanggo varaanggashchandanaanggadee |
वीरहा विषमः शून्यो घृताशीरचलश्चलः ॥ ७९॥	Veerahaa vishamah shoonyo ghritaasheerachalashchalah || 79||
अमानी मानदो मान्यो लोकस्वामी त्रिलोकधृक् ।	Amaanee maanado maanyo lokasvaamee trilokadhrik |
सुमेधा मेधजो धन्यः सत्यमेधा धराधरः ॥ ८०॥	Sumedhaa medhajo dhanyah satyamedhaa dharaadharah || 80||
तेजोवृषो द्युतिधरः सर्वशस्त्रभृतां वरः ।	Tejovrisho dyutidharah sarvashastrabhritaam varah |
प्रग्रहो निग्रहो व्यग्रो नैकशृङ्गो गदाग्रजः ॥ ८१॥	Pragraho nigraho vyagro naikashringgo gadaagrajah || 81||
चतुर्मूर्तिश्चतुर्बाहुश्चतुर्व्यूहश्चतुर्गतिः ।	Chaturmoortishchaturbaahushchaturvyoohashchaturgatih |
चतुरात्मा चतुर्भावश्चतुर्वेदविदेकपात्॥ ८२॥	Chaturaatmaa chaturbhaavashchaturvedavidekapaat|| 82||
समावर्तोऽनिवृत्तात्मा दुर्जयो दुरतिक्रमः ।	Samaavarto'nivrittaatmaa durjayo duratikramah |
दुर्लभो दुर्गमो दुर्गो दुरावासो दुरारिहा ॥ ८३॥	Durlabho durgamo durgo duraavaaso duraarihaa || 83||
शुभाङ्गो लोकसारङ्गः सुतन्तुस्तन्तुवर्धनः ।	Shubhaanggo lokasaaranggah sutantustantuvardhanah |
इन्द्रकर्मा महाकर्मा कृतकर्मा कृतागमः ॥ ८४॥	Indrakarmaa mahaakarmaa kritakarmaa kritaagamah || 84||
उद्भवः सुन्दरः सुन्दो रत्ननाभः सुलोचनः ।	Udbhavah sundarah sundo ratnanaabhah sulochanah |
अर्को वाजसनः शृङ्गी जयन्तः सर्वविज्जयी ॥ ८५॥	Arko vaajasanah shringgee jayantah sarvavijjayee || 85||
सुवर्णबिन्दुरक्षोभ्यः सर्ववागीश्वरेश्वरः ।	Suvarnabindurakshobhyah sarvavaageeshvareshvarah |
महाह्रदो महागर्तो महाभूतो महानिधिः ॥ ८६॥	Mahaahrado mahaagarto mahaabhooto mahaanidhih || 86||
कुमुदः कुन्दरः कुन्दः पर्जन्यः पावनोऽनिलः ।	Kumudah kundarah kundah parjanyah paavano'nilah |
अमृताशोऽमृतवपुः सर्वज्ञः सर्वतोमुखः ॥ ८७॥	Amritaasho'mritavapuh sarvajnyah sarvatomukhah || 87||
सुलभः सुव्रतः सिद्धः शत्रुजिच्छत्रुतापनः ।	Sulabhah suvratah siddhah shatrujichchhatrutaapanah |
न्यग्रोधोऽदुम्बरोऽश्वत्थश्चाणूरान्ध्रनिषूदनः ॥ ८८॥	Nyagrodho'dumbaro'shvatthashchaanooraandhranishoodanah || 88||
सहस्रार्चिः सप्तजिह्वः सप्तैधाः सप्तवाहनः ।	Sahasraarchih saptajihvah saptaidhaah saptavaahanah |
अमूर्तिरनघोऽचिन्त्यो भयकृद्भयनाशनः ॥ ८९॥	Amoortiranagho'chintyo bhayakridbhayanaashanah || 89||
अणुर्बृहत्कृशः स्थूलो गुणभृन्निर्गुणो महान्।	Anurbrihatkrishah sthoolo gunabhrinnirguno mahaan|
अधृतः स्वधृतः स्वास्यः प्राग्वंशो वंशवर्धनः ॥ ९०॥	Adhritah svadhritah svaasyah praagvamsho vamshavardhanah || 90||
भारभृत्कथितो योगी योगीशः सर्वकामदः ।	Bhaarabhritkathito yogee yogeeshah sarvakaamadah |
आश्रमः श्रमणः क्षामः सुपर्णो वायुवाहनः ॥ ९१॥	Aashramah shramanah kshaamah suparno vaayuvaahanah || 91||
धनुर्धरो धनुर्वेदो दण्डो दमयिता दमः ।	Dhanurdharo dhanurvedo dando damayitaa damah |
अपराजितः सर्वसहो नियन्ताऽनियमोऽयमः ॥ ९२॥	Aparaajitah sarvasaho niyantaa'niyamo'yamah || 92||
सत्त्ववान्सात्त्विकः सत्यः सत्यधर्मपरायणः ।	Sattvavaansaattvikah satyah satyadharmaparaayanah |
अभिप्रायः प्रियार्होऽर्हः प्रियकृत्प्रीतिवर्धनः ॥ ९३॥	Abhipraayah priyaarho'rhah priyakritpreetivardhanah || 93||
विहायसगतिर्ज्योतिः सुरुचिर्हुतभुग्विभुः ।	Vihaayasagatirjyotih suruchirhutabhugvibhuh |
रविर्विरोचनः सूर्यः सविता रविलोचनः ॥ ९४॥	Ravirvirochanah sooryah savitaa ravilochanah || 94||
अनन्तो हुतभुग्भोक्ता सुखदो नैकजोऽग्रजः ।	Ananto hutabhugbhoktaa sukhado naikajo'grajah |
अनिर्विण्णः सदामर्षी लोकाधिष्ठानमद्भुतः ॥ ९५॥	Anirvinnah sadaamarshee lokaadhishthaanamadbhutah || 95||
सनात्सनातनतमः कपिलः कपिरव्ययः ।	Sanaatsanaatanatamah kapilah kapiravyayah |
स्वस्तिदः स्वस्तिकृत्स्वस्ति स्वस्तिभुक्स्वस्तिदक्षिणः ॥ ९६॥	Svastidah svastikritsvasti svastibhuksvastidakshinah || 96||
अरौद्रः कुण्डली चक्री विक्रम्यूर्जितशासनः ।	Araudrah kundalee chakree vikramyoorjitashaasanah |
शब्दातिगः शब्दसहः शिशिरः शर्वरीकरः ॥ ९७॥	Shabdaatigah shabdasahah shishirah sharvareekarah || 97||
अक्रूरः पेशलो दक्षो दक्षिणः क्षमिणांवरः ।	Akroorah peshalo daksho dakshinah kshaminaamvarah |
विद्वत्तमो वीतभयः पुण्यश्रवणकीर्तनः ॥ ९८॥	Vidvattamo veetabhayah punyashravanakeertanah || 98||
उत्तारणो दुष्कृतिहा पुण्यो दुःस्वप्ननाशनः ।	Uttaarano dushkritihaa punyo duhsvapnanaashanah |
वीरहा रक्षणः सन्तो जीवनः पर्यवस्थितः ॥ ९९॥	Veerahaa rakshanah santo jeevanah paryavasthitah || 99||
अनन्तरूपोऽनन्तश्रीर्जितमन्युर्भयापहः ।	Anantaroopo'nantashreerjitamanyurbhayaapahah |
चतुरश्रो गभीरात्मा विदिशो व्यादिशो दिशः ॥ १००॥	Chaturashro gabheeraatmaa vidisho vyaadisho dishah || 100||
अनादिर्भूर्भुवो लक्ष्मीः सुवीरो रुचिराङ्गदः ।	Anaadirbhoorbhuvo lakshmeeh suveero ruchiraanggadah |
जननो जनजन्मादिर्भीमो भीमपराक्रमः ॥ १०१॥	Janano janajanmaadirbheemo bheemaparaakramah || 101||
आधारनिलयोऽधाता पुष्पहासः प्रजागरः ।	Aadhaaranilayo'dhaataa pushpahaasah prajaagarah |
ऊर्ध्वगः सत्पथाचारः प्राणदः प्रणवः पणः ॥ १०२॥	Oordhvagah satpathaachaarah praanadah pranavah panah || 102||
प्रमाणं प्राणनिलयः प्राणभृत्प्राणजीवनः ।	Pramaanam praananilayah praanabhritpraanajeevanah |
तत्त्वं तत्त्वविदेकात्मा जन्ममृत्युजरातिगः ॥ १०३॥	Tattvam tattvavidekaatmaa janmamrityujaraatigah || 103||
भूर्भुवःस्वस्तरुस्तारः सविता प्रपितामहः ।	Bhoorbhuvahsvastarustaarah savitaa prapitaamahah |
यज्ञो यज्ञपतिर्यज्वा यज्ञाङ्गो यज्ञवाहनः ॥ १०४॥	Yajnyo yajnyapatiryajvaa yajnyaanggo yajnyavaahanah || 104||
यज्ञभृद् यज्ञकृद् यज्ञी यज्ञभुग्यज्ञसाधनः ।	Yajnyabhrid yajnyakrid yajnyee yajnyabhugyajnyasaadhanah |
यज्ञान्तकृद् यज्ञगुह्यमन्नमन्नाद एव च ॥ १०५॥	Yajnyaantakrid yajnyaguhyamannamannaada eva cha || 105||
आत्मयोनिः स्वयञ्जातो वैखानः सामगायनः ।	Aatmayonih svayanyjaato vaikhaanah saamagaayanah |
देवकीनन्दनः स्रष्टा क्षितीशः पापनाशनः ॥ १०६॥	Devakeenandanah srashtaa kshiteeshah paapanaashanah || 106||
शङ्खभृन्नन्दकी चक्री शार्ङ्गधन्वा गदाधरः ।	Shangkhabhrinnandakee chakree shaarnggadhanvaa gadaadharah |
रथाङ्गपाणिरक्षोभ्यः सर्वप्रहरणायुधः ॥ १०७॥	Rathaanggapaanirakshobhyah sarvapraharanaayudhah || 107||
सर्वप्रहरणायुध ॐ नम इति ।	Sarvapraharanaayudha Om nama iti |
वनमाली गदी शार्ङ्गी शङ्खी चक्री च नन्दकी ।	Vanamaalee gadee shaarnggee shangkhee chakree cha nandakee |
श्रीमान्नारायणो विष्णुर्वासुदेवोऽभिरक्षतु ॥ १०८॥	Shreemaannaaraayano vishnurvaasudevo'bhirakshatu || 108||
श्रीवासुदेवोऽभिरक्षतु ॐ नम इति ।	Shreevaasudevo'bhirakshatu Om nama iti |
उत्तरन्यासः, फलश्रुतिः	Uttaranyaasah, phalashrutih
भीष्म उवाच —	Bheeshma uvaacha -
इतीदं कीर्तनीयस्य केशवस्य महात्मनः ।	Iteedam keertaneeyasya keshavasya mahaatmanah |
नाम्नां सहस्रं दिव्यानामशेषेण प्रकीर्तितम्॥ १॥	Naamnaam sahasram divyaanaamasheshena prakeertitam|| 1||
य इदं शृणुयान्नित्यं यश्चापि परिकीर्तयेत्।	Ya idam shrinuyaannityam yashchaapi parikeertayet|
नाशुभं प्राप्नुयात्किञ्चित्सोऽमुत्रेह च मानवः ॥ २॥	Naashubham praapnuyaatkinychitso'mutreha cha maanavah || 2||
वेदान्तगो ब्राह्मणः स्यात्क्षत्रियो विजयी भवेत्।	Vedaantago braahmanah syaatkshatriyo vijayee bhavet|
वैश्यो धनसमृद्धः स्याच्छूद्रः सुखमवाप्नुयात्॥ ३॥	Vaishyo dhanasamriddhah syaachchhoodrah sukhamavaapnuyaat|| 3||
धर्मार्थी प्राप्नुयाद्धर्ममर्थार्थी चार्थमाप्नुयात्।	Dharmaarthee praapnuyaaddharmamarthaarthee chaarthamaapnuyaat|
कामानवाप्नुयात्कामी प्रजार्थी प्राप्नुयात्प्रजाम्॥ ४॥	Kaamaanavaapnuyaatkaamee prajaarthee praapnuyaatprajaam|| 4||
भक्तिमान्यः सदोत्थाय शुचिस्तद्गतमानसः ।	Bhaktimaanyah sadotthaaya shuchistadgatamaanasah |
सहस्रं वासुदेवस्य नाम्नामेतत्प्रकीर्तयेत्॥ ५॥	Sahasram vaasudevasya naamnaametatprakeertayet|| 5||
यशः प्राप्नोति विपुलं ज्ञातिप्राधान्यमेव च ।	Yashah praapnoti vipulam jnyaatipraadhaanyameva cha |
अचलां श्रियमाप्नोति श्रेयः प्राप्नोत्यनुत्तमम्॥ ६॥	Achalaam shriyamaapnoti shreyah praapnotyanuttamam|| 6||
न भयं क्वचिदाप्नोति वीर्यं तेजश्च विन्दति ।	Na bhayam kvachidaapnoti veeryam tejashcha vindati |
भवत्यरोगो द्युतिमान्बलरूपगुणान्वितः ॥ ७॥	Bhavatyarogo dyutimaanbalaroopagunaanvitah || 7||
रोगार्तो मुच्यते रोगाद्बद्धो मुच्येत बन्धनात्।	Rogaarto muchyate rogaadbaddho muchyeta bandhanaat|
भयान्मुच्येत भीतस्तु मुच्येतापन्न आपदः ॥ ८॥	Bhayaanmuchyeta bheetastu muchyetaapanna aapadah || 8||
दुर्गाण्यतितरत्याशु पुरुषः पुरुषोत्तमम्।	Durgaanyatitaratyaashu purushah purushottamam|
स्तुवन्नामसहस्रेण नित्यं भक्तिसमन्वितः ॥ ९॥	Stuvannaamasahasrena nityam bhaktisamanvitah || 9||
वासुदेवाश्रयो मर्त्यो वासुदेवपरायणः ।	Vaasudevaashrayo martyo vaasudevaparaayanah |
सर्वपापविशुद्धात्मा याति ब्रह्म सनातनम्॥ १०॥	Sarvapaapavishuddhaatmaa yaati brahma sanaatanam|| 10||
न वासुदेवभक्तानामशुभं विद्यते क्वचित्।	Na vaasudevabhaktaanaamashubham vidyate kvachit|
जन्ममृत्युजराव्याधिभयं नैवोपजायते ॥ ११॥	Janmamrityujaraavyaadhibhayam naivopajaayate || 11||
इमं स्तवमधीयानः श्रद्धाभक्तिसमन्वितः ।	Imam stavamadheeyaanah shraddhaabhaktisamanvitah |
युज्येतात्मसुखक्षान्तिश्रीधृतिस्मृतिकीर्तिभिः ॥ १२॥	Yujyetaatmasukhakshaantishreedhritismritikeertibhih || 12||
न क्रोधो न च मात्सर्यं न लोभो नाशुभा मतिः ।	Na krodho na cha maatsaryam na lobho naashubhaa matih |
भवन्ति कृतपुण्यानां भक्तानां पुरुषोत्तमे ॥ १३॥	Bhavanti kritapunyaanaam bhaktaanaam purushottame || 13||
द्यौः सचन्द्रार्कनक्षत्रा खं दिशो भूर्महोदधिः ।	Dyauh sachandraarkanakshatraa kham disho bhoormahodadhih |
वासुदेवस्य वीर्येण विधृतानि महात्मनः ॥ १४॥	Vaasudevasya veeryena vidhritaani mahaatmanah || 14||
ससुरासुरगन्धर्वं सयक्षोरगराक्षसम्।	Sasuraasuragandharvam sayakshoragaraakshasam|
जगद्वशे वर्ततेदं कृष्णस्य सचराचरम्॥ १५॥	Jagadvashe vartatedam krishnasya sacharaacharam|| 15||
इन्द्रियाणि मनो बुद्धिः सत्त्वं तेजो बलं धृतिः ।	Indriyaani mano buddhih sattvam tejo balam dhritih |
वासुदेवात्मकान्याहुः क्षेत्रं क्षेत्रज्ञ एव च ॥ १६॥	Vaasudevaatmakaanyaahuh kshetram kshetrajnya eva cha || 16||
सर्वागमानामाचारः प्रथमं परिकल्प्यते ।	Sarvaagamaanaamaachaarah prathamam parikalpyate |
आचारप्रभवो धर्मो धर्मस्य प्रभुरच्युतः ॥ १७॥	Aachaaraprabhavo dharmo dharmasya prabhurachyutah || 17||
ऋषयः पितरो देवा महाभूतानि धातवः ।	Rishayah pitaro devaa mahaabhootaani dhaatavah |
जङ्गमाजङ्गमं चेदं जगन्नारायणोद्भवम्॥ १८॥	Janggamaajanggamam chedam jagannaaraayanodbhavam|| 18||
योगो ज्ञानं तथा साङ्ख्यं विद्याः शिल्पादिकर्म च ।	Yogo jnyaanam tathaa saangkhyam vidyaah shilpaadikarma cha |
वेदाः शास्त्राणि विज्ञानमेतत्सर्वं जनार्दनात्॥ १९॥	Vedaah shaastraani vijnyaanametatsarvam janaardanaat|| 19||
एको विष्णुर्महद्भूतं पृथग्भूतान्यनेकशः ।	Eko vishnurmahadbhootam prithagbhootaanyanekashah |
त्रींल्लोकान्व्याप्य भूतात्मा भुङ्क्ते विश्वभुगव्ययः ॥ २०॥	Treemllokaanvyaapya bhootaatmaa bhungkte vishvabhugavyayah || 20||
इमं स्तवं भगवतो विष्णोर्व्यासेन कीर्तितम्।	Imam stavam bhagavato vishnorvyaasena keertitam|
पठेद्य इच्छेत्पुरुषः श्रेयः प्राप्तुं सुखानि च ॥ २१॥	Pathedya ichchhetpurushah shreyah praaptum sukhaani cha || 21||
विश्वेश्वरमजं देवं जगतः प्रभुमव्ययम्।	Vishveshvaramajam devam jagatah prabhumavyayam|
भजन्ति ये पुष्कराक्षं न ते यान्ति पराभवम्॥ २२॥	Bhajanti ye pushkaraaksham na te yaanti paraabhavam|| 22||
न ते यान्ति पराभवम्ॐ नम इति ।	Na te yaanti paraabhavamom nama iti |
अर्जुन उवाच —	Arjuna uvaacha -
पद्मपत्रविशालाक्ष पद्मनाभ सुरोत्तम ।	Padmapatravishaalaaksha padmanaabha surottama |
भक्तानामनुरक्तानां त्राता भव जनार्दन ॥ २३॥	Bhaktaanaamanuraktaanaam traataa bhava janaardana || 23||
श्रीभगवानुवाच —	Shreebhagavaanuvaacha -
यो मां नामसहस्रेण स्तोतुमिच्छति पाण्डव ।	Yo maam naamasahasrena stotumichchhati paandava |
सोहऽमेकेन श्लोकेन स्तुत एव न संशयः ॥ २४॥	Soha'mekena shlokena stuta eva na samshayah || 24||
स्तुत एव न संशय ॐ नम इति ।	Stuta eva na samshaya Om nama iti |
व्यास उवाच —	Vyaasa uvaacha -
वासनाद्वासुदेवस्य वासितं भुवनत्रयम्।	Vaasanaadvaasudevasya vaasitam bhuvanatrayam|
सर्वभूतनिवासोऽसि वासुदेव नमोऽस्तु ते ॥ २५॥	Sarvabhootanivaaso'si vaasudeva namo'stu te || 25||
श्रीवासुदेव नमोऽस्तु त ॐ नम इति ।	Shreevaasudeva namo'stu ta Om nama iti |
पार्वत्युवाच —	Paarvatyuvaacha -
केनोपायेन लघुना विष्णोर्नामसहस्रकम्।	Kenopaayena laghunaa vishnornaamasahasrakam|
पठ्यते पण्डितैर्नित्यं श्रोतुमिच्छाम्यहं प्रभो ॥ २६॥	Pathyate panditairnityam shrotumichchhaamyaham prabho || 26||
ईश्वर उवाच —	Eeshvara uvaacha -
श्रीरामरामरामेति रमे रामे मनोरमे ।	Shreeraamaraamaraameti rame raame manorame |
सहस्रनामतत्तुल्यं रामनाम वरानने ॥ २७॥	Sahasranaamatattulyam raamanaama varaanane || 27||
श्रीरामनाम वरानन ॐ नम इति ।	Shreeraamanaama varaanana Om nama iti |
ब्रह्मोवाच —	Brahmovaacha -
नमोऽस्त्वनन्ताय सहस्रमूर्तये	Namo'stvanantaaya sahasramoortaye
सहस्रपादाक्षिशिरोरुबाहवे ।	Sahasrapaadaakshishirorubaahave |
सहस्रनाम्ने पुरुषाय शाश्वते	Sahasranaamne purushaaya shaashvate
सहस्रकोटियुगधारिणे नमः ॥ २८॥	Sahasrakotiyugadhaarine namah || 28||
सहस्रकोटियुगधारिणे नम ॐ नम इति ।	Sahasrakotiyugadhaarine nama Om nama iti |
ॐ तत्सदिति श्रीमहाभारते शतसाहस्र्यां संहितायां वैयासिक्यामानुशासनिके	Om tatsaditi shreemahaabhaarate shatasaahasryaam samhitaayaam vaiyaasikyaamaanushaasanike
पर्वणि भीष्मयुधिष्ठिरसंवादे श्रीविष्णोर्दिव्यसहस्रनामस्तोत्रम्॥	Parvani bheeshmayudhishthirasamvaade shreevishnordivyasahasranaamastotram||
सञ्जय उवाच —	Sanyjaya uvaacha -
यत्र योगेश्वरः कृष्णो यत्र पार्थो धनुर्धरः ।	Yatra yogeshvarah krishno yatra paartho dhanurdharah |
तत्र श्रीर्विजयो भूतिर्ध्रुवा नीतिर्मतिर्मम ॥ २९॥	Tatra shreervijayo bhootirdhruvaa neetirmatirmama || 29||
श्रीभगवानुवाच —	Shreebhagavaanuvaacha -
अनन्याश्चिन्तयन्तो मां ये जनाः पर्युपासते ।	Ananyaashchintayanto maam ye janaah paryupaasate |
तेषां नित्याभियुक्तानां योगक्षेमं वहाम्यहम्॥ ३०॥	Teshaam nityaabhiyuktaanaam yogakshemam vahaamyaham|| 30||
परित्राणाय साधूनां विनाशाय च दुष्कृताम्।	Paritraanaaya saadhoonaam vinaashaaya cha dushkritaam|
धर्मसंस्थापनार्थाय सम्भवामि युगे युगे ॥ ३१॥	Dharmasamsthaapanaarthaaya sambhavaami yuge yuge || 31||
आर्ता विषण्णाः शिथिलाश्च भीता घोरेषु च व्याधिषु वर्तमानाः ।	Aartaa vishannaah shithilaashcha bheetaa ghoreshu cha vyaadhishu vartamaanaah |
सङ्कीर्त्य नारायणशब्दमात्रं विमुक्तदुःखाः सुखिनो भवन्ति ॥ ३२॥	Sangkeertya naaraayanashabdamaatram vimuktaduhkhaah sukhino bhavanti || 32||
कायेन वाचा मनसेन्द्रियैर्वा बुद्ध्यात्मना वा प्रकृतेः स्वभावात्।	Kaayena vaachaa manasendriyairvaa buddhyaatmanaa vaa prakriteh svabhaavaat|
करोमि यद्यत्सकलं परस्मै नारायणायेति समर्पयामि ॥ ३३॥	Karomi yadyatsakalam parasmai naaraayanaayeti samarpayaami || 33||
इति श्रीविष्णोर्दिव्यसहस्रनामस्तोत्रं सम्पूर्णम्।	Iti shreevishnordivyasahasranaamastotram sampoornam|
ॐ तत्सत्।	Om tatsat|

In English (Diya prayer library): A sacred stotram from the Mahabharata tradition reciting the thousand names and qualities of Vishnu, along with the traditional opening and concluding verses.

You can read Vishnu Sahasranamam in Diya. For related practice, see the Om Jai Jagdish Hare aarti and how mantra, prayer, bhajan, and aarti differ.

Meaning of the opening verse

Diya's prayer library gives a plain-English meaning and a reflection for the opening śloka of the Vishnu Sahasranamam, Viśvaṃ Viṣṇur Vaṣaṭkāraḥ:

Plain-English meaning (Diya prayer library): Vishnu is the universe, the one present everywhere, and the sacred 'vashat' call of sacrifice. He is Lord of past, future, and present; maker and sustainer of beings; existence itself; the Self within all beings; and the one who nurtures their growth.

Deeper reflection (Diya prayer library): Vishnu is praised as the one who gives and sustains life, present within every being. That makes care for others part of our reverence for him. We can remember this when someone is easy to overlook, giving their needs the attention we would want for our own.

Related reading

• Prayers and mantras
• Om Jai Jagdish Hare lyrics
• Mantra, prayer, bhajan, and aarti
• About the Diya app